> Onder de titel 'La Traversée des Pays et des Âges / Aux confins des eaux de la Meuse et du Rhin / Topo-guide de randonnée transfrontalière' is in 2008 een kwaliteitsvolle gids - noem het maar een boek - uitgegeven over deze 48 km lange wandelroute. Mooie en sterk onderbouwde inhoud. Een ingeringd boek van liefst 132 pagina's.
> De gids is ééntalig Frans, geen andere taalversies. Intekening van de route op cartografisch materiaal schaal 1:50.000. De tekst is gedetailleerd, landschappen onderweg worden grondig ontleed, met de klemtoon op de geologische en historische achtergrond. Alles geïllustreerd met divers fotomateriaal: landschapsfoto's, historische kaarten, luchtfoto's en natuurfoto's. Uiteraard ook een routebeschrijving, inclusief inkortingsvoorstellen.

> Hoewel je kaartmateriaal hebt in de topogids is er apart ook een papieren wandelkaart uitgegeven op basis van NGI-kaartmateriaal op schaal 1:25.000. De titel 'Aux confins des eaux de la Meuse et du Rhin' betekent 'Op de waterscheidingslijn van Maas en Rijn'.
> De hoofdroute, evenals de verkortingstrajecten van de TPA zijn er gedetailleerd op ingetekend. Ook de GR-paden 57 en de vroegere GR AE (tegenwoordig GR 15) zijn op de kaart aangeduid, evenals twee korte grensoverschrijdende paden: 'Sentier des passeurs' en 'Hoffelt - Tavigny'. Pictogrammen geven je informatie over aanwezige faciliteiten in de dorpen (café, camping, bushalte, enz.).
> Op de achterkant heb je nogmaals een vrij uitgebreide uitleg in het Frans en het Duits over alle landschapselementen onderweg. 38 nummers in de verklarende tekst corresponderen perfect met dezelfde nummers op de kaart.

> De topogids en de wandelkaart leiden je foutloos rond op het terrein. Destijds werk ook de uitpijling op het terrein prima verzorgt door medewerkers van PNDO en Hëllef fir d'Natur. Dat is vandaag niet meer zo. Er werden geen geverfde tekens maar stickers op straatmeubilair aangebracht of je kon ingevezen bordjes op palen volgen met daarop het TPA-logo en een richtingspijl. Eind 2007 werden de tekens aangebracht op het terrein. In de loop van de jaren '10 gebeurde er echter geen gecoördineerd onderhoud meer aan de bewegwijzering van La Traversée des Pays et des Âges! Ga er dus vanuit dat die bewegwijzering inmiddels grotendeels is verdwenen! Volledigheidshalve geven we hier wel nog de markeringsmethoden weer.
> Bewegwijzering in één richting - in WIJZERZIN. Voor een inkortingsroute ('raccourci') is rood ipv lichtblauw gebruikt. De inkortingsroutes werden minder intensief bewegwijzerd, bij splitsingen wel een bevestigingsteken.

> Af en toe zie je ook bordjes met een nummer. Dat nummer stemt overeen met hetzelfde nummer op de topokaart en met de uitleg over dat punt op de achterkant van de wandelkaart.

> Op een zestal plaatsen langs het pad zijn infoborden met een overzichtskaart geplaatst, de meeste staan in in de buurt van een dorp (vb Hoffelt, Troine), soms op een meer afgelegen plaats (vb Sol Bise). Bij die infoborden is ook een bakje aangelast dat diende voor flyers of kaarten, maar het was steeds leeg op het moment dat we de route liepen.

> De bewegwijzering begon al vanaf 2012 al sporen van slijtage, verbleking en beschadiging te vertonen. Ga er dus vanuit dat nu nog eens vele jaren later de nog resterende tekens te beperkt zijn om als enige leidraad te gebruiken.

> De Traversée des Pays et des Âges kruist (of loopt even samen met) ook enkele interessante korte thematische paden in circuitvorm: Sentier Hoffelt - Tavigny, Sentier des Passeurs, Circuit Auto-pédestre Hoffelt en het natuurleerpad Cornelysmillen. We bespreken die paden kort in de etappebeschrijvingen.

> In vergelijking met de GR-paden in de streek loopt de Traversée des Pays et des Âges minder over onverharde paden. Gezien het thema van deze wandelroute laat men het traject zo maximaal mogelijk over historische wegen lopen en die hebben in de loop der tijden vaak een asfaltlaag gekregen. Iets meer dan 50 % loopt over asfalt dus, 35 % over zacht verharde paden (zoals steenslag) en de rest loopt over een variabele ondergrond van gras, veld- of bosgrond.
> Er is wel sterk rekening gehouden om verkeersdrukke wegen te vermijden. Er zijn trouwens weinig drukke wegen hier. Een lang geasfalteerd deel loopt over de oude postweg voorbij Asselborner Millen langs Troine tot aan de Belgische grens. Een leuk en langer onverhard deel loopt door het Bois de Rouvroy in de vergeten sporen van een Romeinse weg en nabij de verlaten spoorweg Gouvy - Bastogne.

> Er zijn geen paden bij die een avontuurlijk karakter hebben of die moeilijkheden kunnen opleveren, ook scherpe hoogteverschillen zijn er niet. Aangezien vaak op het plateau wordt gewandeld heb je regelmatig weidse uitzichten onderweg. Stilte is intens aanwezig langs de paden van de Traversée.

> Op het Luxemburgse deel van de wandeltocht zal je wellicht geen hinder ondervinden van jagers. Doorgang is ook niet verboden. Als je echter over het Waalse deel wandelt tussen 1 oktober en 31 december is de kans reëel dat je met drijfjagers wordt geconfronteerd die delen van het bos afsluiten. Ze gaan er dan 'wild tekeer' door met veel lawaai everzwijnen en reeën naar de bosrand op te jagen. Met name voor de bossen ten zuiden van Boeur en het Bois de Rouvroy ten NO van Buret dien je hiermee rekening te houden.
> Mogelijk moet je enkele kilometers omwandelen dan als de jagers je geen toestemming geven. Het Waalse deel van de Traversée des Pays et des Âges loopt over het grondgebied van slechts 2 gemeenten: Houffalize en Gouvy. Controleer jachtdata vooraf via ChasseOnWeb (B) en Geoportail (Lux).

> Bij afsluiting van een jachtgebied in Wallonië moeten op elke toegangsweg tot dat gebied volledig en correct ingevulde roodkleurige verbodsborden staan, anders zijn de jagers in overtreding en is de jacht illegaal. In Luxemburg staan gewoonlijk waarschuwingsborden ipv verbodsborden.

> Ook per bus reis je gratis binnen de grenzen van het GH Luxemburg. Slechts één grensoverschrijdende buslijn in deze regio. Buslijn 173 rijdt grensoverschrijdend tussen Troisvierges (L) en Sankt Vith (B) via Huldange (L). Tussen Troisvierges en Huldange (Schmëtt) reis je gratis. Steek je de grens over met deze bus dan moet je voor het Belgische deel wel (vooraf) betalen!

> Voor het Luxemburgse deel worden zowat alle dorpen bediend, mogelijk met buswissel. Troisvierges-gare is het belangrijkste busknooppunt. Bus 176 rijdt tussen Troine, Hoffelt, Hachiville, Weiler en Troisvierges. Routeplanner: Mobilitéit.lu.
> Op het Belgische deel is vooral buslijn 163d handig. Deze busverbinding tussen Gouvy-Gare en Bastogne vervangt de vroegere spoorverbinding waarvan we de oude spoorbedding onderweg zien langs de TPA. Oa de dorpen Buret, Steinbach, Limerlé en Gouvy-camping worden bediend door bus 163d (niet op zondag en maar enkele bussen per dag). LeTec.

> Dit is geen wandelroute om een kroegentocht van te maken. Voorbij Huldange passeer je een brasserie (aan de N7), bij de Asselborner Millen is een restaurant en in Troine is een café-bistro. Dat is alles. Voor meer voorzieningen moet je van de route afwijken. Breng al je eten en drank voor overdag best mee.

> Ik ga er hier van uit dat je de hoofdroute wandelt in twee dagen. Natuurlijk zijn er nog allerlei andere combinaties mogelijk, zeker als je ook de gemarkeerde verbindingsroutes wil wandelen of wil combineren met één van de interessante lokale paden 'Sentiers des passeurs' of 'Sentier Hoffelt-Tavigny'.

> Heb je je eigen wagen ter beschikking dan zou je hem kunnen parkeren net ten zuiden van het Waalse dorp Limerlé om ter hoogte van Baraque Dupont de Traversée op te pikken in wijzerzin. Op het einde van je eerste wandeldag kan je dan ter hoogte van de plaatsnaam 'Le Cassis', 1 km voor je grenspaal 271 bereikt, de gemarkeerde verkortingsroute of het Sentier des Passeurs noordelijk nemen en zo de cirkel rond maken tot Baraque Dupont. Na je overnachting in de regi vertrek je de tweede dag weer bij Baraque Dupont, wandel dan even 1 km zuidelijk over dezelfde verkortingsroute (waarmee je de eerste dag eindigde) om dan bij grenspaal 271 de rest van de Traversée te wandelen in wijzerzin tot je weer bij Baraque Dupont komt. Zo heb je twee circuits (22 en 31 km). Vanuit Baraque Dupont kun je dan op het einde van de eerste wandeldag naar de camping 'Lac de Chérapont' rijden (2,5 km ten N van Limerlé) om er je tent te prikken. Dit is de wijze waarop ik de tocht heb afgelegd.

> Kom je met de trein afgezakt dan zou je tot Gouvy kunnen sporen en van daar zuidelijk wandelen via het monument Léonard tot je op de route aansluit. Om praktische redenen zou ik echter nog één station doorsporen, tot het Luxemburgse Troisvierges. Van het station is het via een binnenwegje maar enkele honderden meters gaan tot de camping met trekkersveldje. Sla je tent op om dan via GR 57 noordelijk of via Le Sentier des Passeurs westelijk aansluiting te vinden met de Traversée des Pays et des Âges. Werk je 2 dagetappes uit met dit aansluitingspunt als scharnier. Met de topokaart van de TPA wordt het allemaal wat duidelijker.

> Qua voorkeur voor campings is Camping 'Troisvierges' te Troisvierges een goede uitvalsbasis. Bij Gouvy heb je camping 'Lac de Chérapont', gelegen tussen Limerlé en Gouvy. Je kunt er tijdens het seizoen 's avonds ook een warme maaltijd nuttigen. Camping 'Moulin de Bistain' te Cherain (ten westen van Steinbach) sloot definitief in 2026. Voor camping 'Woltztal' te Maulusmühle (ten oosten van Asselborn) ligt al flink wat wandelkilometers van het wandeltraject.

> Overnachting onder dak: Check met de toerismekantoren van Houffalize, Gouvy, Wincrange of Troisvierges. Gîte d'étape 'Barteshaus' te Hoffelt sloot definitief in 2016. Goedkope adressen in Gilbert's List ia vzw Wegwijzer,oa te Troisvierges, Maulusmühle, Limerlé en Gouvy-Gare. Wil je comfortabel overnachten met 's avonds diner dan kun je starten in de buurt van Limerlé of vanuit Gouvy-station, met overnachting halfweg in het mooi gelegen hotel-restaurant 'Moulin d'Asselborn'.

> De enige 2 treinstations die in de buurt liggen van de Traversée des Pays et des Âges zijn aan Waalse zijde Gouvy (4 km) en aan de Luxemburgse kant van de grens Troisvierges (2,5 km). Reizen met de trein binnen de grenzen van het Groot-Hertogdom is gratis in 2de klasse. Reis je tussen Troisvierges (L) en Gouvy (B) dan betaal je wel voor deze internationale verbinding.

Hoofdroute TPA (48 km)	Inkortingen en verbindingen	Afsplitsing voor een dorp of station	Identificatie van een historische weg	Referentiepunt op de wandelkaart

Hoe geraak je nog aan kaart en boek?

> De topokaart met tekst is enkel in opdracht ontwikkeld door het NGI, ze werd dan ook niet door hen verkocht en is sinds ongeveer 2012 niet meer officieel verkrijgbaar. Geen herdruk want er was slechts eenmalig budget beschikbaar. Zowel de topogids als de NGI-wandelkaart waren kwaliteitsuitgaven die door de initiatiefnemers (Parc Naturel des Deux Ourthes / Hëllef fir d'Natur) volledig gratis ter beschikking werden gesteld aan geïnteresseerde wandelaars. Het project werd immers gefinancierd met Europees en overheidsgeld. Inmiddels zijn gids en kaart dus al lang niet meer aan te vragen. Wel was de gids nog jarenlang gratis te downloaden. Maar ook dat lijkt nu gedaan. Zoek dus op tweedehandssites. Mogelijk kun je beide ook nog aanschaffen via de webshop van La Maison de la Randonnée GTA Belgique, maar dan wel tegen betaling.

	GR 15 (ex GR AE) GR 15, onderdeel van het voormalige 800 km lange Ardennen-Eifelpad, TPA loopt over een paar 100 meter samen met dit GR-pad ten zuiden van Boeur.
	Oude GR-verbinding tussen GR 57 en GR AE Gemarkeerd rond 1989, maar nooit officieel beschreven, kort daarna alweer gedemarkeerd, liep tussen Gouvy en Bastogne. Hier en daar zijn tekens nog zichtbaar, TPA volgt het oude traject verscheidene kilometers van ongeveer Bois de Rouvroy tot Baraque Dumont.
	GR 57 GR 57 maakt contact op het oostelijke deel van de TPA, ten zuiden van Wathermal en loopt er ongeveer 4 km mee te samen van Huldange tot Cornelysmillen via de Gaalgebierg. Ook in de buurt van Limerlé. GR 57 Volgt ruwweg de loop van de Ourthe en Luxemburgse valleien over 284 km.
	Panoramapad Luxemburgs nationaal pad dat over 42 km loopt van Troisvierges naar Wiltz. Markering met gele driehoeken op een blauwe achtergrond. Loopt vnl over hoogplateau en nogal veel (rustige) asfaltwegen.
	Escapardenne Eislek Trail Pad van dezelfde initiatiefnemers als de Traversée des Pays et des Ages. Loopt van Kautenbach naar La-Roche-en-Ardenne over 106 km. Bekroond met het Europese kwaliteitslabel. Loopt te samen met de TPA in de omgeving van Asselbornmillen, Hoffelt en grenspaal 265. Verslag.
	Liberation Route Europe Trajecten van zowat 10.000 km door Europa, waarvan 280 km in het Groot-Hertogdom Luxemburg. Het 50 km lange traject tussen Huldange en Kautenbach wordt door de TPA een paar malen gekruist in de omgeving van Huldange.