Startpagina > Wandelen > Streek-GR Vlaamse Ardennen
> Mijn overnachtingsplek voor deze eerste etappe op Streek-GR Vlaamse Ardennen. Geen andere bivakkeerders, prima, ik zal dus een rustige nacht hebben.
> Onderweg op deze korte etappe kun je ter hoogte van de kerk van Leupegem eventueel ook een bezoek brengen aan de stad Oudenaarde, het centrum ligt op slechts 2 km. Hiervoor volg je bij de GR-wandelwijzer aan de Leupegemse kerk de richting Oudenaarde / Brugge met de witrode tekens van GR 129. Een korte maar afwisselende wandeling.
> Je wandelt ondermeer via een paadje naast een rij knotwilgen naar het educatief natuurgebied het Spei. Dit is een mooie groenmozaïek van struweel, poelen, houtwallen, inheemse bomen en struiken en natte lapjes weidegras. Een groen eilandje, gevangen tussen spoorlijn, expresweg en Schelde, dat enkel voor wandelaars toegankelijk is. Het werd aangelegd vanaf eind jaren '80 en is ongeveer 8 hectaren groot.
> Bij de Schelde gekomen wandel je rechts verder, langs de OLV van Pamelekerk, opgetrokken in een stijl van zogenaamde Scheldegotiek.
> Daarna steek je de Schelde over en wandel je het centrum van Oudenaarde in tot bij het Centrum van de Ronde van Vlaanderen en het Marktplein met zijn opvallend stadhuis en belfort. Helemaal bovenaan dat laatgotisch gebouw kijkt een van bladgoud blinkende Hanske de Krijger uit over de Vlaamse Ardennen! Binnenin is het museum van Oudenaarde en de Vlaamse Ardennen gevestigd.
> Klaar voor een stevig rondje Vlaamse Ardennen met ontelbare hellingen en beekvalleien. Een korte eerste etappe om warm te lopen. Op het einde van de dag zullen we overnachten in het Koppenbergbos. Vertrekken doe ik bij de kerk van Maarke-Kerkem, in noordelijke richting welteverstaan.
> De geelrode tekens van Streek-GR Vlaamse Ardennen leiden me rechts van de 18de eeuwse Sint-Eligiuskerk een draaiend weggetje op. Even later lopen we over een met betonplaten betegeld traag wegje door de vallei van de Maarkebeek. Verderop in de vallei loopt de route in de wijk Kabuize langs een verkavelingmix van oude en met vaak weinig smaak opgetrokken nieuwere huizen.
> We draaien links de Varentberg op. Wil je gebruik maken van Bivakzone Wereldboom, verlaat dan de GR door in de Varentstraat het eerste kasseipaadje rechts te nemen, hogerop neem je daarna een kasseiweg rechts. Terug op de GR: enkele honderden meters voor de top (waarop brouwerij Roman ligt) draaien we links (Noenendal) om even wat te dalen, snel gevolgd door een volgende korte maar nijdige stijging en boven draaien we links. We zijn nu op de Boigneberg. Daarna gaat het verder over veldweggetjes en modderpaadjes naar de Sint-Vincentiuskapel, gelegen op de Kapelleberg. Een aangename plek voor een eerste rustpauze (rustbank).
> Over de Vlaamse Ardennendreef dalen we af naar Leupegem in de Scheldevallei. Een steegje met arbeiderswoningen leidt ons naar de hoofdstraat door Leupegem. Die nemen we naar links om de treinsporen over te steken en nog voor de kerk gaan we bij de GR-wandelboom links. We wisselen op dat punt de witrode tekens van GR 129 weer in voor de eigen geelrode van GR Vlaamse Ardennen. De stad Oudenaarde skippen we dus uit ons traject, hoewel het wandeltraject ernaartoe eigenlijk niet onaardig is (zie onderaan deze pagina).
> Vanaf de kerk van Leupegem dus weer geelrode tekens, aanvankelijk een halve kilometer door een oninteressante straat van typische Vlaamse lintbebouwing. Via een paar snelle padwissels bereiken we de drukke expressweg N60. Die moeten we over zien te gaan geraken, wat een onveilige en nogal hachelijke onderneming is! Aan de overkant vinden we de Wolfabriekstraat. Waar deze verderop een bocht naar rechts maakt, gaan we links een buurtpad nemen.
> Verderop kruisen we nog enkele straten om uiteindenlijk eerst een hoogspanningslijn en dan de voormalige spoorlijn 85 (Oudenaarde - Moeskroen) te kruisen, nu is dit een populair (verhard) fietspad. Dadelijk na de kruising nemen we rechtdoor een veldweg over 200 meter. Eerste veldweg rechts en die loopt lichtjes hogerop, naar de bivakzone van Koppenbergbos.
Volkscafé De Lustigen Boer
> We starten de Streek-GR Vlaamse Ardennen te Maarke-Kerkem, meteen in het sterk heuvelend hart van de Vlaamse Ardennen. Met de Varent en de Boigneberg pakken we dadelijk enkele stevige, korte hellingen mee. Via de historische Sint-Vincentiuskapel en de Eikenberg dalen we in de vallei van de Maarke. Het heuvelend landschap rondom is talloze malen vereeuwigd op schildersdoeken. Na een wandelingetje langs de Maarke klimmen we naar het plateau van de Ommeloze Boom om dan af te dalen naar de Scheldevallei bij Leupegem. Oudenaarde laten we rechts liggen om koers te zetten naar het Koppenbergbos voor een nachtje slapen daar op de bivakzone in volle natuur. Sinds juni 2016 kun je ook legaal bivakkeren in de buurt van Kabuize / Varent op Bivakzone Wereldboom.
> Verderop klimmen we rechts de vallei uit over een bijwijlen onverhard en door wateruitschuring verruwd pad. Langs wilgen stijgen we verder naar het plateau van de Ommeloze Boom. We wandelen langs staties van een kruisweg over de Achterberg en links in de verte zien we al het Koppenbergbos, waar ergens tussen het bosrandgroen onze bivakplek voor vannacht moet liggen. Geniet van de uitzichten onderweg, een paar rustbanken nodigen daartoe uit.
> We komen langs de Ladeuzemolen. Deze watermolen op de Maarke werd wellicht gebouwd rond 1500 in opdracht van de heren van het (verdwenen) Ladeuzekasteel. Hij diende vooral als graan- en olieslagmolen. Kijk even om de hoek om het gerestaureerde waterrad te zien.
> Een rechts-links uitwijking brengt ons op een pad van betonplaten langs de Maarkebeek. Onderweg fotografeer ik nog donkere ooievaarsbek, een bloemensoort die ik nog niet kende maar die zich hier op een paar plekken in de Vlaamse Ardennen lijkt thuis te voelen. Wellicht ooit uitgezaaid, een zogenaamde stinsenplant, oorspronkelijk Zuid-Europees. Misschien bloeit hij hier al 100 of 200 jaren, toonvoorbeeld van perfecte inburgering ahw.
> Onder de Sint-Vincentiuskapel gaat het rechts verder. We lopen de volgende kilometers over een combinatie van verharde veld- en verbindingswegen door open of halfopen landschap verder. Links in de verte zien we de hooggelegen Bossenaremolen, waar we 150 kilometer later langs zullen wandelen! Even later lopen we over de flank van de Eikenberg en gaan wat verder kort rechts de kasseien op waar ook de renners van de Ronde van Vlaanderen over dokkeren. Al snel kiezen we links echter voor een ander straatje, dat een paar bochten maakt.
> Over de oorsprong van deze oude bedevaartskapel tasten historici wat in het duister. Afgaande op de bouwelementen kan worden vastgesteld dat er al zeker sinds de 12de of 13de eeuw hier een kapel is. Behalve enkele romaanse kenmerken, zoals een boogvormig toegangspoortje, is ook het basisgrondplan romaans.
> Later werden er allerlei wijzigingen aangebracht. Doordat sinds de jaren '80 het pleisterwerk van de gevels werd gehaald, kun je nog sporen van deze oudere bouwelementen ontdekken. Het is ook niet zo zeker dat dit al duizend jaar een bedevaartkapel is, mogelijk heeft ze ook gediend als kerk, al zijn er ook niet echt bewijzen van erkenning als parochiekerk.
> De Spaanse martelaar Sint-Vincentius wordt hier vereerd, patroonheilige van heel wat ambachten en aangeroepen tegen onder andere buikpijn, zweren, koorts en andere ziekten. Als de kapel open is kun je nog wassen ex-voto's bekijken van lichaamsdelen waarvoor Sint-Vincentius' magische krachten werden ingeroepen. In de maand januari vond er rond de feestdag van Vincentius een noveen plaats en werden er geutelingen gebakken (op hout gebakken kaneelpannekoeken, een specialiteit van de Vlaamse Ardennen). Van de religieuze rol die de kapel vervulde blijft er sinds enkele decennia haast niks meer over.
> Op een gevel van een van de huizen bij de kapel zie je nog een oud bordje hangen van het Adiaan Brouwerpad. Het herinnert aan een van de oudste recreatieve wandelpaden in Vlaanderen (bestond al voor WO II). In de jaren '00 werd de padnaam die herinnert aan de middeleeuwse schilder Adriaen Brouwer door toerisme Oost-Vlaanderen wat ongelukkig gewijzigd in "Bierbrouwer wandelroute". We zullen over Streek-GR Vlaamse Ardennen enkele delen van dit recreatieve wandelpad volgen.
> Tegenover een hoeve nemen we een smal en wat ingesneden buurtpad. Op het einde links-rechts en we zetten de daling in naar de vallei van de Maarke over een bijzonder aardig oud pad langs bronnen. Onderweg zie ik ook voor het eerst tijdens deze tocht paarse schubwortel. Ik zal de merkwaardige plant, die zo typisch is voor de Vlaamse Ardennen, ook de volgende dagen nog verschillende keren waarnemen.
Maarke-Kerkem, kerk Sint-Elooi
Sint-Vincentiuskapel Maarke-Kerkem
Vlaamse Ardennen, gezien vanop de Achterberg
> In de vallei van de Maarkebeek gaan we rechts over de kassei tot bij de GR-wandelwijzer. Hier steken we niet de Maarke over via de nieuwe betonbrug (GR 129 doet dat wel) maar we volgen de witrode tekens van GR 129 verder langs de Maarke.
> Deze zijbeek van de Schelde gaf haar naam aan de gemeente Maarkedal. Ze vloeit uit heel wat hogergelegen bronnen en kleinere beekjes. De hoogst gelegen bron ligt rond 115 meter hoogte in het Waalse La Houppe (d'Hoppe). De relatief ingesneden Maarkebeek is voor een groot deel verantwoordelijk voor de landschapsboetsering hier en dus ook voor ons sterk heuvelend wandeltraject. Bij zware regenval kan de Maarkebeek al eens stevig uit haar bedding treden, zoals in 2010, toen in Leupegem 110 woningen onder water liepen.
Maarkebeek
Leupegem arbeiderswoningen
Donkere ooievaarsbek
Sint-Walburgiskerk Oudenaarde,
gezien vanuit Leupegem
Bivakzone Koppenbergbos
Freddy Maertens, Flandrien en conservator Centrum RVV
Oudenaarde, stadhuis en belfort
Langs het Spei
Omgeving Ladeuzemolen Maarkedal
Romaanse stijlkenmerken
> Hoewel de kernen van de dorpen Maarke en Kerkem enkele kilometers uit elkaar liggen, werden ze al in 1820 gefusioneerd tot Maarke-Kerkem. We staan hier eigenlijk in Maarke dus. Vandaag behoort Maarke-Kerkem tot de gemeente Maarkedal, die heel wat kleine dorpen en gehuchten omvat en waarvan de administratieve kern in Etikhove ligt (waar we niet passeren).
Vlaamse Ardennen in de omgeving van de Sint-Vincentiuskapel
Ex-voto's
Vallei van de Maarkebeek

 

 

 

 

 

 

 

 

GR Vlaamse Ardennen (157 km)